Manastir Krušedol


U ataru sela  Krušedol, na jugoistočnim  padinama Fruške Gore, nalazi se jedan od najznačajnijih  Fruškogorskih manastira: Manastir Krušedol. Do njega se može doći kada se sa puta  Novi  Sad-Beograd, iz  pravca Beograda   kod isključenja za Bešku skrene levo,  ka selu Maradik, od koga se nekoliko kilometara dalje  nalazi manastir, ili iz pravca Novog Sada, kada se skrene ka Iriškom Vencu.  Da bi se došlo do samih manastirskih konaka, prolazi se kroz veliko uredjeno travnato dvorište ukrašeno mnogobrojnim stablima kestena, što manastiru daje posebnu lepotu, i samu posetu pretvara u poseban vizuelni doživljaj.

Sam manastir je podignut izmedju  1509. i 1514. godine, a predstavlja zadužbinu poslednjih srpskih despota u Sremu-Brankovića. Ktitor manastira bio je despot Djordje Branković (vladika Maksim Branković),  sin despota Stefana Slepog i majke Angeline Branković, čije mošti se i danas nalaze u manastiru.

Manastir Krušedol  spada u red visoko rangiranih  Fruškogorskih manastira zahvaljujući svojoj istorijsko-kulturnoj ulozi. Vrednosti sačuvane u njemu su brojne, od arhitekture, značajne muzejske zbirke,  fresko slikarstva, do grobnica poznatih istorijskih ličnosti.  Pored moštiju Brankovića, u manastiru se čuvaju i posmrtni ostaci čuvenih srba: Patrijarha Arsenija III Čarnojevića, Mitropolita Isaija Đakovića, Patrijarha Arsenija IV Jovanović Šakabente, Vojvode Stefana Šupljikca, knjeginje Ljubice Obrenović kao i kralja Milana Obrenovića.

Crkva posvećena Blagovestima Bogorodice podignuta  u duhu poznovizantijske arhitekture, nije u potpunosti sačuvala svoj prvobitni izgled. Najveće stradanje manastir je doziveo 1716. godine kada su se Turci povlačili ispred Austrijske vojske, tada su ga Turci spalili i srušili, a svete mošti Brankovićke, oskrnavili i razbacali. Ubrzo posle rušenja manastir je obnovljen, a 1726. godine podignut je i zvonik sa pet spratova, koji je i danas tu. Tokom II svetskog rata, kada su stradali okolni manastiri, Krušedol nije rušen, ali je opljačkana  bogata manastirka riznica. Većina ukradenih dragocenosti je vraćena i danas se čuva u Muzeju Srpske Pravoslavne crkve.

Krusedol 5

Zvonik je uradjen u baroknom stilu, odvojen je od crkve i povezan sa zapadnim delom konaka. Konaci okružuju manastir sa sve četiri strane, a u konaku manastira je i kapela Sv. Maksima iz 1722 god.

Ikonostas čine 36 ikone koje su radjene u četiri perioda, od kojih najstarije potiču sa početka XVI veka.  Najstarija je ikona Deizis, radjena 1512 godine. Prestone ikone radjene su od 1745-1750.godine, uradjene od strane Jova Vasiljevića.

Danas, manastir Krušedol  je ženski manastir,  o njemu brinu monahinje, a slava manastira Krušedol je Prepodobna mati Angelina srpska – 12. (30.) avgusta.2009.godine Sveti Arhijerejski Sinod Srpske pravoslavne crkve odlikovao je manastir Krušedol ordenom Svetog Save prvog stepena, kada je proslavljen veliki jubilej-pet vekova od postojanja manastira.

 

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

IMPORTANT! To be able to proceed, you need to solve the following simple math (so we know that you are a human) :-)

What is 8 + 7 ?
Please leave these two fields as-is: